Tuesday, January 17, 2006

DOANH TRẠI PETŐFI Kỳ 11: Chuyện đi chơi



Pest bên dòng Duna Đây chính là kỳ cuối của loạt bài viết về ký ức một thời của tác giả PhanHong với tiêu đề “DOANH TRẠI PETŐFI” . Nếu tính cả Forum cũ, Forum mới bị hỏng, Forum hiện thời và phần đăng trên trang chủ thì số lượt người thăm đến nay đã lên tới hơn hai nghìn. Và cũng từ loạt bài này đã khơi nguồn để anh em thổ lộ những mẩu chuyện “cực kỳ bí mật” mà có lẽ nếu không có dịp sẽ chẳng ai biết đến -ngoài đương sự.

Năm tháng qua đi, tuổi trẻ và ký ức về nó rồi cũng sẽ biến mất như chưa bao giờ từng có. Những câu chuyện “thực” của PhanHong và của anh em ít ra cũng mang lại tiếng cười, niềm hứng khởi cùng sự liên tưởng tới cái thời mà chính anh em ta là nhân vật chính.

Các câu chuyện chắc sẽ còn được kể lại. Các câu chuyện chắc sẽ luôn là có ích. Và VNKATONÁK luôn sẵn sàng tiếp nhận, luôn sẵn sàng đọc và hưởng ứng…

Nhắc đến những cuộc vui ở Budapest, không thể không nhắc đến Công viên Vui (Vidám Park). Vào đấy mỗi tội tiêu tiền như rác. Tôi đã đi Đầm Sen, Suối Tiên, Công viên nước ở một số thành phố lớn (Hà Nội, Đà Nẵng...), nhưng vẫn không lấy lại được cảm giác sung sướng bất tận của trẻ thơ – mặc dù hồi đó mình đã là thanh niên– như buổi đầu tiên bước chân vào cổng Công viên Vui. Vào nhà Ma, biết là sẽ có ma mà vẫn hồi hộp và lo sợ. Rống sắt (ciklon) bay lượn trên cao, gầm rú ầm ầm, nghe nói đã có lần lộn nhào xuống đất, hơn sáu chục người tan xương nát thịt. Chơi cả ngày không chán, mặt chỉ hơi méo một tí mỗi khi sờ đến ví tiền.

Địa điểm tiếp theo có lẽ là Margit sziget (đảo Margit). Đứng trên núi Gellérthegy nhìn xuống, đảo trông bé, nhưng có bách bộ trên đó mới thấy đảo rộng. Cuối mùa xuân, đầu mùa hạ, những cây anh đào trên đảo nở hoa tuyệt đẹp: có thứ hoa trắng muốt, có thứ hoa hơi hồng hồng, có thứ hoa phớt vàng. Mùa hè, cả đảo ngập chìm trong những vườn tuy-líp đủ màu: đỏ, vàng, da cam, trắng. Một số mảnh vườn trồng hoa lai hai sắc màu, ba sắc màu. Quý nhất là hoa tu-líp đen, chỉ đôi lần may mắn nhìn thấy. Chiếc cầu dẫn lên đảo làm ta chợt nhớ tới cây cầu chữ "Y" Sài Gòn.

Ngày mới học ngoại ngữ, chúng tôi hay đi bách thú (állatkert). Nhưng sau này, đi học đại học, không thấy hứng nữa. Hồi đi Debrecen có đi thăm cái vườn gọi là vườn thực vật (botanikus kert), trong đó trồng mấy cây chuối lá khổng lồ. Mấy bạn sinh viên Việt Nam kể lại quân ta hay trộm lá về gói giò thủ hoặc gói bánh chưng.

Địa điểm đi nhiều lần "chưa thấy chán" là rạp xiếc (cirkus). Đôi lần, Marika béo mua vé xiếc cho anh em trong doanh trại đi xem, đặc biệt những hôm quảng cáo có xiếc Pháp, Tây Ban Nha,... Có lần được xem xiếc trên băng của Nga. Lần khác, Marika mua vé xem opera (nhạc vũ kịch), operett (nhạc kịch), concert (hòa nhạc giao hưởng thính phòng) phát cho những ai "kiváncsi". Nói chung, ăn mặc phải nghiêm túc (comp-lê sơ-mi trắng cra-vát giày sẫm).

Chỉ có xem ballett (ba-lê) thì anh em mình mới ham, vì có cái trò dùng ống nhòm quan sát từ xa. Bãi tắm nudista hồi ấy chỉ "nghe", chứ không "thấy". Tôi vẫn nhớ 2 con số 60: cách Budapest 60 cây số và giá vào cửa là 60 đô-la. Nhớ một dịp đi nghỉ ở Balatonfoldvár, buổi trưa nắng gắt, mấy anh em trèo lên cây chĩa ống nhòm ra bãi ngô xem bọn Tây nó quần nhau cả tiếng đồng hồ không quần không áo (cho nó mát!), chả tốn đồng nào.

Tiếp theo câu chuyện của Long Bo-rét kể về đợt đi nghỉ Szolnok. Hôm đấu bóng đá với bọn Tây, tôi được anh Trực cho vào đá hậu vệ. Mình sút đại một quả về phía cầu môn đội bạn. May mà gió to quá, thủ môn bị bất ngờ ra lỡ trớn, nên bóng tạt thẳng vào cầu môn. Mình nhớ là hồi đó mọi người đua nhau làm diều (hay mua diều?), anh Vượng đi thả diều trên sân bóng đá nữa kia. Cạnh nhà gỗ (faház) có dòng sông nhỏ nước chảy xiết, câu cá rất khó. Các chú cá ở đó mình tròn lẳn, màu đen, trông như cá suối, nướng lên ăn không ngon lắm, hơi tanh tanh.

Đi nghỉ Debrecen, câu trên hồ, quân ta sử dụng mồi thính gạo rang nhử hết cá của quân địch (Hung), làm thằng Hung ngồi cách đó chừng 5 mét cứ khịt khịt mũi, mũi đỏ lựng, chỉ muốn quăng cần câu đi, đánh nhau một trận cho ra nhẽ.

Đi Tihany, tôi nhớ là leo lên gác chuông nhà thờ, trên đó có một bức tranh đặc biệt vẽ đôi mắt người dù mình đứng ở góc nhìn nào cũng thấy nó đang nhìn mình, trông lành lạnh, sờ sợ. Dưới chân nhà thờ là một vườn hoa hồng. Chếch một chút là bến phà Tihany.

Đi Balaton, sướng nhất là cái lần ăn cá rán uống bia áo. Xếp vào hàng, tới lượt xin mời chỉ vào con cá đang bơi trong tủ kính, đầu bếp lấy vợt vớt cá ra, mổ cá ngay trước mặt mình, cho vào chảo rán xèo xèo. Gọi thêm mấy chai bia, vài lát bánh mì, mấy quả dưa chuột muối, ngồi ngay trên bờ hồ mà thưởng thức. Giờ đây, nhiều người hỏi tôi bia nước nào ngon nhất, mình cứ hay bảo bia áo. Quả là "miếng ngon nhớ lâu". Có thể, cái cách phục vụ kiểu ấy làm tăng sự ngon miệng của thực khách lên nhiều lần, so với cách ngồi vào bàn, gọi một cái, bê ra luôn.

Tối đến, họ thường tổ chức một cái tàu to đùng đi ra giữa hồ cắm neo lại cho bọn thanh niên nhảy nhót, nội bất xuất, ngoại bất nhập, 11 giờ đêm tàu mới nhổ neo vào bờ. Làm như thế, khỏi ảnh hưởng tới các ông bà già ưa tâm sự, ghét tiếng động. Nước mình không thấy bắt chước?
  
Ảnh Đại tướng Võ Nguyên Giáp đến thăm Zalkamaté
Khám phá thành phố mình đang sống cũng là một thú vui. Kết hợp các dịp đi mê-lô, anh em ta chịu khó hành hương về hướng quảng trường Mát-xcơ-va (Moszkva tér). Đi xe số 12 thì phải. Quảng trường nằm ở phía Bắc Budapest, là điểm tụ hội của các phương tiện giao thông. Từ đây có thể đến chợ động vật (chó, chim, mèo, cá cảnh...), khách sạn Tròn, tàu hỏa thiếu nhi, thung lũng Mát mẻ. ít người biết, gần đó còn có một xưởng lồng tiếng cho các bộ phim của Hung. Kỷ lục: có nghệ sĩ có khả năng bắt chước tiếng của 60 loại người khác nhau, đã tham gia lồng trên 500 bộ phim.

Muốn tới chợ động vật (chó, chim, mèo, cá cảnh...), từ quảng trường Mát-xcơ-va phải đi thêm 5 bến ô tô buýt nữa. Chợ này bán đủ thứ động vật, thức ăn cho chúng, lồng chim, bể cá, chuồng chó chuồng mèo, kèm theo những bản hướng dẫn cách chăm sóc con vật. Đây cũng là một địa điểm thú vị có tính chất thư giãn sau những ngày ôn thi căng thẳng.

Khách sạn Tròn (KorSzálloda) xây hình tròn, sơn màu trắng, đứng ở đảo Margit nhìn lên, thấy nổi bật giữa một vùng cây xanh. Không phải chỗ dừng chân của anh em mình. Giá mắc quá trời.

Tàu hỏa thiếu nhi (Uttoroi vasut) là đoàn tàu do các em thiếu nhi điều khiển, phất cờ tín hiệu, bán vé, quản lý các nhà ga... Em nào muốn tham gia vào đội nhân viên đường sắt phải là học sinh khá giỏi, phải trải qua một quá trình luyện tập và thực tập các kỹ năng (do người lớn đào tạo), phải tự tay viết đơn (có chứng thực của gia đình) và nếu được chấp nhận thì rất vinh dự tự hào: được phát đồng phục đường sắt, mũ kê-pi đội đầu, băng đỏ đeo tay. Em học sinh đó phải bố trí kế hoạch học tập ở trường, ở nhà hợp lý, để thay nhau đảm nhiệm việc duy trì sự hoạt động của toàn tuyến đường sắt. Đường sắt dẫn tới khu cáp treo ở Thung lũng Mát mẻ.

Thung lũng Mát mẻ (Huvos volgy), đúng như tên gọi của nó, có khí hậu cực mát luôn. Nơi đây thường tổ chức trại hè quốc tế của các em thiếu nhi. Không thấy bà con nhân dân xông ra lấn đất chia lô xây nhà như ở bên ta. Đến đây, cảm giác như được thoát ly khỏi sự ồn ào tấp nập của môi trường đô thị xô bồ, được lột xác trở về với thiên nhiên. Cơ man nào là nấm mọc trong rừng sồi âm u, dòng suối uốn lượn quanh co réo rắt tiếng nước chảy đâu đây, những đồi cây lúp xúp, những bãi cỏ xanh êm dịu tâm hồn, tầm mắt mở ra không hạn chế. Quân mình khi đi chơi ở khu vực này thường tự mua đồ ăn đem theo, khỏi bị chém giá cắt cổ. Các khu vực này đều bố trí thùng rác và nhà vệ sinh công cộng khắp mọi nơi.

Từ quảng trường Mátx-cơ-va, đi ô tô số 15 đến ga tận cùng, cỡ 15-20 cây số, qua nhiều rừng cây rậm rạp sẽ đến một cái hồ, bên bờ hồ có quán bán cá măng rất ngon và rẻ. Quán không sang trọng, có vẻ bình dân. Nhiều người Hung thuộc "tầng lớp dưới" vừa lao động xong, quần áo còn vương vãi vôi hồ, thân thể còn thấm đẫm những giọt mồ hôi lấp lánh, chuyên nói chuyện với nhau nghe nhưu đang cãi nhau bằng thứ ngôn ngữ "lóng" hay ngồi quán này. Nhiều khi, học xong môn tiếng Hung (trường bắt chúng tôi phải học tiếng Hung với một ông giáo già tại nhà ông ấy gần đó) chúng tôi thường ghé qua quán này, xếp vào hàng, chọn cho mình một con cá, hai lát bánh mì, hai quả dưa chuột muối, thế là có thể giải tỏa tâm hồn sau buổi học tiếng Hung nặng nề. Nói "nặng nề" vì ông giáo vốn viết văn viết báo gì đó, chuyên môn bắt lũ chúng tôi học thơ Petőfi, Ady Andre... vô cùng buồn tẻ. Về sau, chúng tôi (bao gồm 6 chú Việt Nam) yêu cầu khá quyết liệt nên ông mới chịu nhượng bộ, đổi tài liệu học tập là... Ludas Matyi. Không hẳn là ngon. Vì ông bắt chúng tôi giải các ô chữ trong đó!

Budapest có một khu vực anh em mình ít lui tới, đó là Đồi Hoa hồng (Rózsa Domb). Đây là nơi có nhiều biệt thự, biệt khu, nhà riêng của "tầng lớp quý tộc". Hỏi ai đó "Nhà bác ở đâu?" mà nghe câu trả lời "Trên đồi Hoa hồng" là khiếp lắm. Năm 1976, tướng Giáp dẫn một đoàn tùy tùng gần bốn chục người sang Hung, lần đầu tiên tôi mới được đặt chân lên Đồi Hoa hồng. Sau đó 5 năm, đi mê-lô phụ xây nhà cho một gia đình giàu có (ngài đại sứ Hung tại Hoa Kỳ), mới lại có dịp ngắm nhìn những biệt thự kiểu Đà Lạt với hàng rào gỗ sơn trắng, đầu cọc rào cưa vát hình mũi tên, treo một hộp thư báo bằng gỗ thân thiện màu vàng nhạt, mảnh vườn nhỏ thơm ngát hoa hồng, lấp ló ga-ra ô-tô thấp tè bên cạnh cái chuồng con chó bảo vệ. Nhà của họ thiết kế phía bên dưới có bể bơi nước nóng, có cửa thông sang phòng ăn để chiều chiều cả gia đình bơi nhẹ nhàng, sau đó vào ăn tối luôn. Thú thực, thời điểm hiện tại, tôi vẫn chưa thấy biệt thự nào ở Hà Nội hay Sài Gòn sang như vậy.

Nhà Quốc hội (Parlament) đẹp là thế, không mấy khi mở cửa cho khách vào tham quan. Cái lần may mắn đi cùng bác Giáp suýt được vào phòng tiếp khách của... Kádár János. Lần ấy, đoàn xe có xe dẫn đường rẽ vào nhà Quốc hội theo lối bờ sông. Tới nơi, cả đoàn tùy tùng bị ách lại, chỉ có bác Giáp lên thang máy với một đống bảo vệ, thư ký. Họ sử dụng phiên dịch của Bộ ngoại giao Hung, khỏi cần mình. Tuy nhiên, được phép lang thang ở tầng 1 xem chỗ này chỗ nọ trong vòng 30 phút hội đàm.

Mình ở Budapest gần 7 năm trời (6 năm 8 tháng), hỏi có biết đến Godollo không thì chắc biết, song, cũng là do một dịp bạn bè rủ rê đi chơi xa (cách trung tâm 30 km), lúc ấy lại đang có máu tìm tòi xem ga tận cùng (végálló) của tầu hỏa chạy điện là thị trấn Godollo nó như thế nào, thì mới đi, chứ không có dịp ấy, ắt hẳn không bao giờ bước chân đến Godollo. Đến vào buổi tối, không dạo quanh được lấy một vòng. Cảm nhận "sâu sắc" nhất là hôm ấy các bạn gái Việt Nam ở Đại học nông nghiệp Godollo mến khách chiêu đãi món bánh cuốn nóng ăn thỏa thích. Các bạn ấy (có cả chị Đông Xuân nổi tiếng) có đủ dụng cụ hành nghề: bột gạo (liszt), thịt băm (darált hús), hành lá (hagyma), mỡ (rizs)... và một chiếc nồi nhôm sáng loáng quây một mảnh vải màn trắng muốt làm khuôn. Khi cuốn bánh, bạn gái chít một chiếc khăn mùi soa trắng lên đầu, gợi cho tôi hình ảnh cô hàng bánh cuốn ở một góc phố Hà Nội. Nhớ nhà quá đi mất! Anh bạn người Hung to lớn cất công phi ra cửa hàng mua bia chai, đi từ 5 giờ chiều, mãi đến 7 giờ tối mới thấy lễ mễ tay xách nách mang, trông thật tội nghiệp. Anh ta kể, ra tới nơi người bán hàng đã về nghỉ, anh ta phải hỏi thăm địa chỉ và đáp xe buýt mò tới nhà, khẩn khoản yêu cầu người bán hàng ra cửa hàng bán cho anh ta hai chục chai bia, "cháu xin cảm ơn và hậu tạ". 9 giờ đêm, cả bọn ngất ngây lên tàu về Budapest, vừa đi vừa lo ngay ngáy, sợ đụng các thủ trưởng phòng tùy viên trên toa tàu.

======================
Cám ơn bác Phan Hồng đã cho bọn em nhớ lại một thời. Đang chờ "phim cuối tuần" của bác đây.

Em học sau bác 2 khóa , sau Vũ Long 1 khóa, cũng còn nhớ nhiều chuyện nhưng không có đầu óc Tổng hợp của bác Hồng.

Mà hình như bác Hồng sang đó học tổng hợp văn chứ đâu có học tổng hợp toán, còn Longbaled cũng nhớ nhiều đấy xin bái phục, bái phục.

Nquan


Nghe đến đây thì tôi lại nhớ đến anh cả DŨNG RÂU người tôi rất ngưỡng mộ vì có tài cưa đổ cô ERIKA-t và nhiều việt nam lányok khác và nhiều tài khác: các kiểu bóng ...

Khi anh ấy về cô ERIKA đã tiễn ở sân ga và khóc sướt mướt. Nhớ anh ấy mà cô ta đã về fục vụ cta ở PETÒFI LAKTANYA.

Khi về phép 1977 anh ấy còn ra sân Hàng cỏ đón bọn này thật cảm động.

HuuAi
=========

Một lần đến chơi nhà mama nấu bếp. Chả là chúng tôi hay đi học về muộn nên dặn mama phần cơm tối cho chúng tôi. Mama chu đáo lắm, có hôm để phần dupla (mỗi người hai suất), lại còn bảo "thôi, các con chịu khó đợi một tí để mama hâm lại cho nóng nhé. Đợi hai phút thôi". Một hôm, chúng tôi tặng bà hộp cao sao vàng và bày cho bà cách sử dụng. Mấy hôm sau, thấy bà khoe "Ôi, édesem, hôm nọ ông chồng tao đau bụng lâm râm, tao bôi cho ông một tí là ông ấy khỏi ngay. Chao ôi, sao mà cái dầu gì mà thơm thế!". Chúng tôi kể cho bà nghe người ta trồng bạc hà dứoi gầm cầu Long Biên ra sao (đất bãi nhiều phù sa lắm!), thu hoạch lá, cất tinh dầu (nấu trong một cái nồi to và cho ngưng tụ), rồi mới làm nấu thành cao rót vào hộp. Thế là Giáng sinh năm ấy, mama bắt chúng tôi phải đến ăn cơm tối với vợ chồng bà. Chúng tôi đã đến và cảm nhận được không khí chào đón Giáng sinh ở một gia đình Hung. Có halászlé (súp cá), bắp cải nhồi cơm và thịt băm, đùi gà rán, bánh ga-tô... đúng là một bữa ăn thịnh soạn và chân tình. Vào cửa, chúng tôi trao bó hoa cẩm chướng cho bà chủ, chai rượu Lúa mới cho ông chủ và đón nhận những chiếc hôn nồng thắm lên hai má.

Tôi nhớ có hồi nhân một cuộc mít-tinh biểu thị tình đoàn kết với nhân dân Việt Nam tổ chức tại Csepel (hiểu là nhà máy cơ khí Csepel cũng được, mà hiểu là đảo Csepel cũng được), anh em mình có sáng kiến "kết nghĩa" với nhà máy, và đề nghị họ giúp cho một việc. Họ sốt sắng nhận lời. Kết quả là doanh trại Petőfi tràn ngập xe đạp "Pannonia" (có 2 màu sơn là màu xanh lơ và màu mận chín, ai thích màu nào thì đặt hàng màu đó). Nếu có nhà sưu tầm chuyên nghiệp nào chuyên sưu tầm xe đạp, hẳn là ai đang còn sở hữu chiếc xe này sẽ bán được giá hời vì xe đạp "Pannonia" không có trên thị trường. Nó được thiết kế riêng cho người Việt Nam, phù hợp với khổ người nhỏ nhắn, số lượng sản xuất không nhiều.

Một lần khác, tôi cùng ông bác ruột ở Việt nam sang chữa bệnh đến thăm một chị nghiên cứu sinh kinh tế trên phố Bartok Béla. Chị kể, nghiên cứu sinh rất khổ, ai lương 3 nghìn bảy thì ăn 7 trăm, ai lương 4 nghìn rưởi thì ăn 5 trăm (chỉ ăn phần lẻ, còn phần chẵn để dành). Viện hàn lâm phát tiền cho nghiên cứu sinh đi thuê nhà, vì ký túc xá Kruspér không đủ chỗ. Nói chung, tiền thuê nhà rất cao, anh chị em mình thuê không hết, hoặc chung nhau thuê, đỡ đồng nào hay đồng ấy. Hôm ấy có khách đến chơi, chị bảo tôi đem con gà chừng 1,5 kg trong tủ lạnh ra mổ xẻ. Chị bảo: "Em xem ăn hết bao nhiêu thì chặt, kẻo thừa lại phí phạm". Tôi trình bày với chị: "Bộ đội Petőfi chúng em khiêm tốn mà nói, đủ sức chén hết con gà này". Hôm ấy, con gà luộc lên lóc thịt ra trộn với trứng luộc vằm nhỏ, hành tây, xà lách, dầu ăn, xương ninh lên lấy nước thả mấy hạt gạo vào nấu một nồi cháo tướng, ba người ăn hết bay. Chị ái ngại bảo: "Chắc trong doanh trại ăn uống kham khổ lắm nhỉ? Con gà này, em biết không, một mình chị phải lai rai một tuần mới hết!".


PhanHong

Wednesday, January 11, 2006

DOANH TRẠI PETŐFI Kỳ 10: Chuyện tầm sư học đạo

Cả hội đi giã ngoại

Đoàn 10 người trước khi sang Hung được cấp trên bố trí cho học tiếng Nga, sau mới chuyển qua học tiếng Hung, nên võ vẽ chút ít tiếng Nga. Đoàn sang vào tháng 4 năm 1975 bắt nhịp vào học luôn, vì vậy thời gian học tiếng Hung đến tháng 1 năm 1976 coi như kết thúc (học hết sách mất rồi). Đến tháng 6 mới bế giảng khóa học dự bị, đâm ra thừa ra 5 tháng, chẳng lẽ chơi không. Thủ trưởng Sanh đề nghị Body elvtárs cho đoàn này học thêm tiếng Nga (do một thầy giáo bên Intézet dạy, Bộ quốc phòng Hung phải chi thêm tiền) "cho nó khỏi phí phạm những kiến thức đã thu thập được trước đây". Vả lại, ai cũng đinh ninh rằng học thứ tiếng này "không bổ ngang cũng bổ dọc", vì tài liệu khoa học kỹ thuật của thế giới "chủ yếu viết bằng tiếng Nga", "mà nếu có tài liệu nào viết bằng tiếng Mỹ, thì Liên Xô người ta chủ động dịch ngay ra tiếng Nga ngay, không sợ!"



Cô giáo Somógyi Péterné dạy tiếng Hung cũng biết chút chút tiếng Nga, vốn là thứ tiếng phổ cập rộng rãi ở các nước trong phe XHCN. Một lần, trong giờ tiếng Hung, có một học viên giả vờ hỏi cô từ "con voi" tiếng Nga gọi là gì, cô ngượng đỏ mặt, không trả lời, vì hình như trước đây đã có học viên quân sự nào đó đã hỏi cô câu này. Anh ta còn nhiệt tình tiết lộ bí mật của câu hỏi "quái chiêu" này.

Cùng các thày cô dạy tiếng Hung
Hết khóa dự bị, ra học ngoài đại học, một số người vẫn say sưa học thêm tiếng Nga. Một điều kiện vô cùng thuận lợi là Liên Xô có Nhà văn hóa khoa học xô-viết tọa lạc ở ngay trung tâm, gần bến xe buýt số 7, số 1, và gần ga tàu điện ngầm, điều kiện tham khảo sách báo, phim ảnh đầy đủ, miễn phí. Thư viện ở đây thuộc loại trung bình, nhưng có mối liên lạc trực tiếp với thư viện Lê-nin ở Mát-xcơ-va, nên hễ cuốn sách giáo khoa hay khoa học kỹ thuật nào bằng tiếng Nga không có trong hộp phích, hoàn toàn có thể nhờ các bà thủ thư (đa phần chưa chồng, hay không lấy chồng) đặt hàng hộ, chỉ dăm hôm sau là máy bay chở sang. Nhiều khi, thầy giáo Hung giảng bài trên lớp và viết tên cuốn sách Nga cần đọc lên bảng, nheo nheo mắt mỉm cười ý nhị chua thêm: "Tao tin là nếu ngay bây giờ đứa nào trong chúng mày chạy ngay đến thư viện trường để mượn thì cũng không chắc mượn được, vì quyển này hiếm lắm. Cái hồi tao đang là sinh viên đã không bao giờ thấy nó sủi tăm rồi". Ba bốn hôm sau, mấy học viên quân sự trưng cho thầy xem quyển sách và hỏi: "Dạ thưa thầy, có đúng quyển này không ạ?". Độ ba bốn lần, thầy lác hết cả mắt. Về nguồn gốc "moi" ra quyển sách, các học viên quân sự biết cách giữ bí mật.

Các bà già thủ thư còn là một nguồn khai thác thông tin vô tận. Những dịp 7-11 kỷ niệm cách mạng tháng Mười, hay 9-5 kỷ niệm chiến thắng phát xít Đức, bên Hung (mà chắc là 13 nước XHCN đều thế cả!) hay tổ chức các cuộc thi tìm hiểu về Liên Xô. Các bà già kia, một chữ Hung bẻ đôi không biết – các bà không quan tâm đến báo chí Hung, truyền hình Hung, vì sống trong một môi trường thuần Nga – nên quân ta ung dung mang các câu hỏi ra hỏi các bà ấy, tất nhiên là hỏi bằng tiếng Nga. Mười câu thì chín câu các bà ấy trả lời kapásból (ngay tắp lự), còn câu nào kho khó thì các bà ấy tranh nhau tra từ điển bách khoa toàn thư giúp quân mình. Thành thử, đã mấy lần quân ta giật giải nhì ba tư gì đấy. Khổ nỗi là phần thưởng khá nặng, theo đúng nghĩa đen của từ này: khoảng 10–20 cuốn sách Nga dày cộp, có cả sách văn học. Nhận phần thưởng xong, quân ta phải vội vã đi tìm những chiếc ô-tô buýt có số lạ huơ lạ hoắc phi ra vùng ngoại ô hay những chỗ vắng người, tống vội cái đống phần thưởng vô tích sự ấy vào... thùng rác. Vừa tống vừa nhìn trước nhìn sau: công an nó mà bắt được thì chết!

Nhà văn hóa khoa học xô-viết còn là một rạp chiếu phim Liên Xô lý tưởng. Các phim ở đây không "thèm" dịch ra tiếng Hung, không làm phụ đề, cứ để nguyên gốc. Phòng chiếu phim hoạt hình mở cửa lúc 5 giờ 30 chiều. Chúng tôi đã xem trên dưới 50 tập "Hãy đợi đấy" ở đấy. Phòng chiếu phim truyện và phim tài liệu mở cửa lúc 3 giờ chiều. Toàn phim hay.

Thú vị nhất là Câu lạc bộ tiếng Nga. Ai cũng có thể đăng ký tham gia câu lạc bộ tiếng Nga miễn phí, bởi giáo viên là các tình nguyện viên, vốn là học sinh phổ thông trung học cỡ tuổi 14-16, theo bố mẹ sang học tập ở nước Hung (bọn này biết nói trọ trẹ tiếng Hung). Buổi nhận thầy nhận trò diễn ra trang trọng, y như nhận đôi biểu diễn vũ điệu "Đa nuýp xanh". Các cô giáo Nga xinh xắn trẻ măng tóc tết hai bím, cài nơ to, mặc váy ngắn có hai dải vắt chéo qua ngực đứng một hàng. Các học viên xếp một hàng. Hai bên đưa mắt chọn nhau, thấy có vẻ hợp hợp thì xông lên tạo thành cặp (tiếng Hung nó gọi là pározni hay párolni). Sau đó, tự do tiến hành thực tập tiếng Nga theo hình thức "một thầy một trò", chẳng hạn như kể lại một câu chuyện cổ tích của Việt Nam bằng tiếng Nga, hay tay trong tay tập hát một bài dân ca Nga, vừa hát vừa nhảy múa. Nói chung học rất hiệu quả, khỏi cần các thủ trưởng phải giục.

Nhà văn hóa khoa học xô-viết còn là một nơi... nghỉ ngơi lý tưởng. Trong khi các bạn Hung hò nhau vào quán rượu (kócsma), cửa hàng bán đĩa nhạc để giải sầu, hay nằm vật vạ trong các ghế băng dọc hành lang nghỉ trưa đợi đến tiết học sau, thì quân ta ung dung chui vào Hội trường lớn, Hội trường nhỏ của Nhà văn hóa làm một giấc ấm cúng. Đi toa-lét trong đó cũng sạch hơn rất nhiều so với toa-lét trong trường (xin kể thêm, toa-lét trong trường đại học, nhưng có rất nhiều hình vẽ bậy bạ, lời lẽ tục tĩu trên vách, lại còn bị khoét lỗ giữa các ngăn, nói chung là mất văn hóa kinh khủng).

Trước ngày lên đường về phép, mấy anh em luyện chiêu tiếng Nga, song hành với tiếng Trung (sẽ nói kỹ hơn ở dưới), bằng cách nghe băng cát-xét. Chủ đề hỏi đường và mua bán được tập trung quyết liệt. Học đến mức, ngủ mê nói lẫn cả ba thứ tiếng là chuyện bình thường.

Học điện tử

Có một lần, trong cuộc họp chi đoàn, ai đó đưa ra ý tưởng cần nâng cao thêm kiến thức, bằng cách "tận dụng chất xám" các anh nghiên cứu sinh trong doanh trại. Thế là đoàn trưởng xuống đặt vấn đề với các anh, được vui vẻ chấp nhận ngay. Anh nào chưa có kiến thức về điện tử thì phải bổ túc về lĩnh vực này. Sáng chủ nhật, cả thầy lẫn trò phải tranh thủ 1 tiếng đồng hồ hì hục giảng giải cho nhau. Những là chuỗi Fourrier, điều tần, điều biên, điều pha... loạn hết cả đầu. Vô tư đến mức trò chẳng chiêu đãi được thầy, mà còn "xâm phạm" kịch liệt nước trà và bánh ngọt của thầy. Kết quả khoá học là thầy và hai trò rủ nhau đi học thêm tiếng Nga ngoài phố, và nhờ thế, bọn Hung trong lớp tiếng Nga nó mới mách cho cái rạp chuyên chiếu phim Nga (không dịch) dành cho lính Nga và những người yêu thích tiếng Nga với giá vé tháng... không tin nổi: 1 phô-rinh. Xem những phim này (Số phận một con người, Đàn sếu bay qua, Bài ca người lính, Bác sĩ Zi-va-gô, Thằng ngốc, Tội ác và trừng phạt, Chiến tranh và hòa bình, Con đường đau khổ, Sông Đông êm đềm, Chủ nghĩa phát xít những ngày thường, Sám hối...) đầu óc căng ra như dây đàn, vì vừa xem vừa đoán, mệt kinh khủng, rồi đi xem về muộn, đồ ăn dưới nhà ăn nguội tanh nguội lạnh. Thầy khuyến khích trò đi xem và "láo toét" bảo: "Chúng mày cố mà xem. Bên nước mình, chúng nó cấm chiếu những phim này, cho là phim xét lại". Thầy còn dặn: "Ban chỉ huy có hỏi, ta cứ thống nhất nói là đi học thêm tiếng Nga nhé!".
  

Học triết học

Triết học là môn học khó. Năm thứ ba trên đại học, thầy giáo triết trông còn trẻ nhưng nghiêm khắc, chúng tôi ớn thầy đến tận xương tận tủy. Thầy bắt tự đọc những "tác phẩm kinh điển" dày cộp và ngày mai đến lớp trình bày cho cả lớp nghe. Ai phát biểu sẽ được thầy mở quyển sổ nhỏ chấm vào đó một chấm (hay đánh một dấu cộng, tôi không thủng). Cuối kỳ, thầy bắt làm một bản thu hoạch, cấm chép sách. Ai chép sách sẽ phải chịu hình phạt đáng sợ là vào thi vấn đáp. Sát đến ngày nộp bài, tôi vẫn chưa viết được 1 trang nào. May mắn thay, nhờ rong chơi chỗ mấy anh nghiên cứu sinh nên mượn được một quyển sách triết mỏng bằng tiếng Việt, trong đó có một bài luận của ăng-ghen về "Vai trò của số 1 và số 0". Đại loại, bọn tư bản nó quan niệm quần chúng nhân dân chỉ là những con số 0 to tướng, có ghép lại đứng bên nhau bao nhiêu đi chăng nữa thì vẫn là con số 0 tròn trĩnh. Còn nhân vật lịch sử thì như con số 1. Có anh ta dẫn đầu một cái, cả đám quần chúng nhân dân kia lập tức có ý nghĩa ngay. Tôi chép lấy chép để và tự dịch ra tiếng Hung. Hôm đến thầy, thầy rất vui, đại ý bảo bọn Hung cùng lớp không đứa nào nộp bài ra hồn, thầy bắt thi vấn đáp cả nút. Ngần ngừ thầy giãi bày, thầy vốn không phải là sinh viên ngành Triết, nhưng vì muốn theo đuổi ngành học của mình nên phải chịu hy sinh, xin làm giáo viên môn Triết, để thỉnh thoảng còn có cơ hội tham dự xê-mi-na của các giáo sư ngành học của thầy. Môn này có số giáo sư tiến sĩ nhiều nhất trường, nhưng khan hiếm giáo viên trẻ. Môn này có một đặc điểm là khi làm tiến sĩ nếu nói khác với người khác là nguy (chả bù cho các môn khoa học khác, khi làm tiến sĩ nếu nói giống với người khác là nguy). Bài thu hoạch của tôi, thầy không thấy có trong sách (?!), vì vậy thầy rất tâm đắc và cho rằng tôi đã "lao động nghiêm túc". Không tầm sư học đạo, liệu tôi có viết được bản thu hoạch đó hay không?

Học tiếng Trung Quốc

Chắc nhiều người chưa biết chuyện Đoàn 10 người học... tiếng Tàu. Chả là sắp về phép, lại đi bằng tàu hỏa, cả bọn nghĩ kế "tận dụng" vốn liếng tiếng Tàu của "tướng Khôi", vốn trước đây học đại học ở Trung Quốc, đã từng đi phiên dịch cho Bộ trưởng Phan Trọng Tuệ.

Cách học rất đơn giản. Chủ yếu học nói và nghe. Mười giờ tối, lên giường tắt đèn. "Tướng" Khôi ê a một câu, anh em ê a theo. Câu nào nghe không rõ thì phiên âm ra. Học thêm ngữ pháp sơ đẳng cho biết cách luận ra cách thức mở rộng, "học một biết mười". Có nhiều mẫu câu rồi, chỉ cần học thêm từ là ghép thoải mái. Tướng Khôi bảo, chúng mày học 'ủa" 3 tháng, đảm bảo về đến Bắc Kinh không sợ lạc, đi chơi thoải mái. Tới giờ, vẫn nhập tâm lời thầy "ủa pú tủng là tôi không biết". Lên tàu hỏa thực tập tiếng Tàu tại nhà bếp là chủ yếu, có hôm gọi món canh trứng tơi bời, cứ canh trứng với cơm trắng mà đả. Nghe đài không khó lắm, nhất là mục Dự báo thời tiết. Một số từ thuộc loại bảo bối, không được phép cho ra khỏi bộ nhớ, như "pải hoa ta lẩu", "ỉu y sang cheng" (Bách hóa đại lầu, Cửa hàng hữu nghị) là hai địa điểm mua hàng cốt yếu ở thủ đô Bắc Kinh. Cao hứng lên, có một đoàn Việt nam ú ớ đi mua hàng không biết tiếng, anh em mình lĩnh trách nhiệm phiên dịch luôn, theo đúng phương châm chủ đạo của nền giáo dục nước nhà là "lá lành đùm lá rách, lá rách ít đùm lá rách nhiều".

Học tiếng Hung

Có lẽ cũng nên ôn lại một chút về thời gian học dự bị của Đoàn 10 người trước khi sang Hung. Ban đầu, 10 anh em được dự kiến phân công gửi đi học ở Liên Xô, sau đó, một hôm đột nhiên có lệnh "10 đồng chí có tên sau đây lên gặp Ban chỉ huy đại đội nhận nhiệm vụ". Hóa ra, "nhiệm vụ" chính là đi đào tạo đại học ở Hung. Mọi người trăn trở suy nghĩ, tâm tư rất ghê "không biết thời gian qua, mình tu dưỡng rèn luyện có gì sai phạm nghiêm trọng không, mà cấp trên lại bắt đi Hung, không cho đi Liên Xô". Hai anh trong đoàn còn lặng lẽ lên báo cáo riêng Ban chỉ huy đại đội "Báo cáo thủ trưởng đại đội, chúng em đã liên hệ được với hai đồng chí khác trong đại đội sẵn sàng đi Hung thay cho chúng em, để chúng em tiếp tục ở lại học tiếng Nga, đề nghị đại đội chấp thuận". Nhưng đại đội phó Khải cứng rắn, mặc cho hai chiến sĩ trẻ khóc lóc van xin: "Các cậu hãy nhớ, đây là mệnh lệnh, là kỷ luật quân đội. Trước khi nhập ngũ, các cậu đã viết trong đơn những gì? Tôi xin nhắc lại: Sẵn sàng nhận mọi nhiệm vụ quân đội giao phó!". Sau đó, 10 anh binh nhì do binh nhất Diễn làm tiểu đội trưởng khăn gói quả mướp hành quân về Thanh Xuân. Tại đây, ghép với 2 anh lớn tuổi, là đại úy Lê Khôi và thượng úy Bảo (dự kiến đi nghiên cứu sinh) thành một đơn vị nhỏ gấp rút học tiếng Hung với các thầy giáo của Trường đại học Ngoại ngữ.

Buổi đầu tiên lên lớp, thầy Cân nghe giới thiệu có một anh đã từng học ở Hung (học mẫu giáo, hồi...3 tuổi) đã bắt cả lớp phát âm nhanh từ "Magyarország". Không ai nói ra hồn. Khó quá mẹ ơi! Suýt bỏ cơm vì thấy năng lực tiếng Hung của mình quá yếu. Mấy hôm sau, thầy Tô giảng tiếp bài "kirakatokat", "uzleteket" mới thấy cái món tiếng Hung nó "cót ca cót két" làm sao. Lại động viên nhau "bụng chứa rau muống vẫn quyết tâm vượt khó khăn học tập". Đến tiết mục thầy Vượng tròn mồm làm mẫu, mười hai cái mồm chun lại phát âm theo, trông quá ư là nhăn nhúm và đau khổ: xíp-puê, xíp-puê, xíp-puê,... và tuê-ruyn-quê-duê, tuê-ruyn-quê-duê, tuê-ruyn-quê-duê,... (giày và khăn mặt) thì thú thực là đầu óc rối bời, tinh thần hơi nản. Món này, tiếng Nga không thế. Tự điển Hung-Việt không có, phải tra chéo, tức là tra qua tiếng Nga.

Nhưng rồi, chẳng cần một kỳ thi kiểm tra trình độ gì cả, nghiễm nhiên cả 10 anh nhận lệnh chuẩn bị gấp để đi Hung, kẻo "bạn đã nhận lời mà ta không tranh thủ đi ngay, lỡ bạn lại thay đổi ý kiến thì gay". Ai học ngành gì, cả đoàn đã được phổ biến sơ bộ, nhưng các thủ trưởng dặn thêm "các đồng chí quán triệt cho, ngay cả đối với người thân trong gia đình, các đồng chí cũng chỉ được nói chung chung, không được vi phạm kỷ luật bí mật của quân đội". Trước ngày sang Hung, đoàn vinh dự được mặc quần áo đẹp chụp ảnh cùng thủ trưởng nhà trường. Cục cán bộ thể hiện sự quan tâm bằng cách cử thiếu úy Nguyễn Hữu Nhị, vừa mới tốt nghiệp rời doanh trại Petőfi bên Hung về, tới nói chuyện và phổ biến kinh nghiệm.

Ngày tết âm lịch

Ngày 17-3-1975, về Hà Nội từ biệt gia đình và lĩnh quần áo, va ly. Tối 19-3-1975, có mặt tại ga Hàng Cỏ để lên tàu.

Hai anh lớn tuổi nhận nhiệm vụ khác, không thấy đi đứng gì cả. Nhưng chúng tôi không còn thì giờ để hỏi thăm. Sau mới biết, các anh được cấp trên gọi về tăng cường cho chiến dịch Hồ Chí Minh. Hơn một năm sau, gặp lại anh Lê Khôi trong doanh trại, mấy anh em đùa: "Nghe nói hồi ấy anh vi phạm kỷ luật nên bị giữ lại không cho đi nữa phải không?". Anh Bảo nghe nói chuyển qua đi Bun.

Học lái xe

Hồi ấy có lần tùy viên phổ biến chuyện có một cao thủ của Petőfi ngấm ngầm học lái xe, sau đó "bùng" qua lối biên giới với nước áo, nhưng không thành công, vì trong doanh trại kịp thời báo cáo cấp trên, nên phía bạn lệnh đóng cửa biên giới, nội bất xuất ngoại bất nhập. Mà phải đến lúc bắt được anh ấy, khám trong người thấy có bằng lái xe, hỏi, sao lại có bằng lái xe, anh ta trả lời, đã định kế hoạch vượt biên từ lâu rồi nên lẻn đi học lái xe. Đoàn trưởng và Bí thư chi bộ không nắm được, bị Tùy viên cạo cho một trận ra trò. Thành thử, nếu có ai đi học lái xe sẽ bị nghi ngờ ngay (gyanús).

Đoàn 10 người có Mr. Chính đã biết lái xe từ bên Hung, mãi về sau, về nước được 5 năm Mr. Chính mới kể.


PhanHong

Tuesday, January 3, 2006

DOANH TRẠI PETŐFI Kỳ 9: Chuyện hè đi hái táo

Các anh NCS đoàn 74: a Đình, a Thục, a  Tú, a Kim, a Kiệt, a Phan
Hằng năm, vào đầu năm học, cũng là dịp táo ở các nông trường chín rộ. Bộ giáo dục huy động sinh viên các trường đại học, cao đẳng đi thu hoạch táo giúp nông dân ở những vùng xa xôi hẻo lánh trước khi mùa đông ập đến, như là một hình thức tham gia lao động công ích. Tiền đi lại, ăn ở được miễn phí, thực ra đã khấu trừ vào tiền công, vì cả vụ (độ 2 tuần), sinh viên chả nhận được bao nhiêu. Chỉ những ai đang nằm bệnh viện mới được miễn trừ, còn kỷ luật khá nghiêm, không trốn tránh được. Quân ta được dịp sổ lồng xa doanh trại, chả bao giờ nghĩ đến chuyện trốn tránh như bọn Tây. Đoàn thanh niên chủ trì chuyện này.


Cách tổ chức động viên của họ khá khôn ngoan. Sinh viên chia thành các nhóm 3-5 người. Nhóm nào hái nhiều nhất sẽ nhận một phần thưởng trị giá 3.000 phô-rinh, một món tiền "sộp". Kiểm tra kết quả khá nghiêm túc, quả nào giập, hoặc mất cuống bị loại ra ngay. Một thùng nhặt ra được 15 quả "vớ vẩn" coi như bị loại luôn cả thùng. Quân ta lao động quần quật cả ngày, không lại được với mấy chú xuất thân paraszt nông dân chính hiệu. Anh em mình định chơi trò "ba đánh một chẳng chột cũng què", tức là dồn kết quả lao động của ba, bốn nhóm cho một nhóm, nhưng trò đó quá cũ, vì bọn Tây nó thực hiện chiêu ấy từ lâu rồi. Vả lại, mình cũng không hajt (cố gắng), vì có lần bọn Tây níu áo nói thẳng: "Eh, oregeim, kérlek szépen! Bọn mày đã có lương của quân đội phát cho đủ dùng rồi, hãy thương bọn tao với. Bọn tao đang phấn đấu vụ này lĩnh thưởng để bù đắp chút đỉnh, đỡ tiền ăn học của thày u". Thế là quân ta chỉ làm cầm chừng thôi, kẻo ốm thì khốn. Bữa ăn ở các vùng xa hun hút ấy chả có gì, đạm bạc lắm. Cửa hàng thực phẩm gần nhất cách độ 7 km, lại phải cuốc bộ, mà ở cửa hàng nhà quê chưa chắc đã mua được gì. Nhiều tối đói quá phải lấy bánh mì phết mỡ nước, rắc muối lên ăn cho dạ dày đỡ sôi lên ùng ục.

Nhưng vẫn thừa niềm vui khám phá cuộc sống.

Vườn táo của nông dân trồng khá khoa học, có hàng có lối hẳn hoi, giữa các luống máy cày đi thoải mái. Cứ 50 cây táo, họ lại trồng xen một cây lê quả vàng óng, thịt ngọt như đường phèn, có tên là lê tiến vua (császár korte). Họ giải thích, đến mùa lê táo ra hoa, phấn hoa lê bay rải rác khắp vườn táo, làm cho táo ở đây có thêm chút ít dư vị của lê, khách hàng nước ngoài rất ưa chuộng. Ong nuôi ở đây cũng cho loại mật ong đặc biệt thơm phưng phức. Quân ta hái táo thì ít mà chủ động dành thời gian đi "sưu tầm" lê. Mặt đang đầm đìa mồ hôi, lấy nguyên cả quả lê xát vào, mát lịm. Ngày về, ai cũng cố nhét đầy một ba-lô "ngược" Budapest.

Buổi tối đầu tiên, cả bọn bị tống vào một ngôi nhà xập xệ kê hai chục cái giường tầng cũ kỹ. Mười giờ đêm, TV không có (ngoài vùng phủ sóng), đèn điện lù mù. Sau khi hát nghêu ngao mấy bài dân ca (népdal), cả bọn chả biết làm gì cho hết buồn, quyết định đi ngủ. Một đứa con gái bảo "Lũ con trai, hãy quay mặt vào tường để bọn tao thay quần áo". Chú nào he hé mắt liếc trộm liền bị nó cầm cái cán chổi quất ngay một phát vào mông: "Ê, chúng mày ơi, thằng này ti hí mắt lươn!". Một lúc sau, chúng nó hô: "Xong!", ngoảnh ra, thấy chị em đã rúc đầu hết trong chăn. Đến lượt bọn con trai cởi bỏ trang phục, chỉ mặc độc quần áo lót đi ngủ. Sáng ra, dụi hai con mắt năm sáu lần vẫn không thể nào tin nổi: xung quanh mình, có đến dăm đôi đang nằm với nhau trong chăn cười khúc khích. Cho nó ấm.

Đi hái táo gặp phải cái nạn thiếu nước nóng để tắm. Sau giờ làm việc, người ngợm bẩn thỉu, ai chả muốn "tẩy trần". Nông trường cử một bác già đun nước nóng bằng củi, nhưng khốn nỗi, chỉ có mỗi cái nhà tắm, thành thử, khi đội trưởng tuýt còi toe toe báo hết giờ lao động, bọn con trai con gái đua nhau chạy về nhà... chiếm buồng tắm. Nếu đứa con gái nó chiếm được trước thì "thôi rồi, Lượm ơi", chúng nó cứ thi nhau xì xụp tắm gội vài ba tiếng đồng hồ. Tí nữa, các chú sinh viên chen vai thích cánh, chú nào tắm muộn bị hết nước nóng, thật khổ thân. Hôm sau, để trả thù, bọn con trai phân công một chú cẳng dài, bắt lao động cầm chừng thôi, để chờ khi tiếng còi báo hết giờ nổi lên thì nhanh chóng "chiếm lĩnh trận địa". Hôm ấy, con trai tắm thỏa thuê, còn bọn con gái cay cú đỏ ngầu mắt đứng ngoài chờ dài cả cổ. Đến bữa ăn tối, nghe tiếng khóc thút thít "vì chưa tắm được". Chiến tranh cứ thế diễn ra bốn năm hôm, bất phân thắng bại. Vì bọn con gái cũng tinh khôn chả kém. Có lần, thằng cẳng dài chạy về đến nơi bị thua, uất quá chạy ngược trở ra tố cáo bọn con gái dùng thủ đoạn "nấp sẵn trong buồng tắm". Kiểu này thì chào thua các mợ luôn.

Một hôm, bọn con gái tắm gội rể rà quá, mấy chú con trai hung hăng tuyên bố: "Nếu chúng mày không ra thì chúng ông sẽ đạp cửa xông vào, liều mình như chẳng có". Một lúc sau, nghe tiếng rú thất thanh, và mấy đứa con gái ôm bọc quần áo lao ra như tên bắn, mồm ngoác ra nhiếc móc "quân lưu manh", "bọn khốn nạn". Thế là bọn con trai đã tìm ra thêm một võ mới, gọi là "võ tối hậu thư": Hê hê, đến giờ G., nếu chị em không chịu ra thì chúng ta sẽ phá cửa ngục Ba-xti xung phong vào. Lũ kia không vừa, chúng nó dùng cái thùng phuy đổ đầy nước sôi chặn cửa, mấy chú "quân tiên phong" lao vào bị bỏng, sứt đầu mẻ trán. Lại cãi nhau như mổ bò.

Nhưng trong cái khó ló ra cái khôn. Một lần, chứng kiến cảnh 'huynh đệ tương tàn" ghê răng quá, một đứa con gái hiền lành bảo: "Sao chúng mình không tổ chức tắm chung nhỉ? Việc gì phải tranh nhau!". Cả lũ ớ ra, mất hai phút im như thóc, sau đó tiếng đồng tình mới ồ lên như ong vỡ tổ: "Phải đấy, phải đấy!", "ừ, đơn giản thế mà không nghĩ ra".

Ngôi nhà sau gần 50 năm
Bắt đầu từ hôm ấy, cửa phòng tắm không bị chốt trong nữa. Đứa nào thẹn, xin mời cứ diện đồ lót, chả ai thèm nhìn. Ai thấy nóng, cứ tự nhiên cởi cho. Những đứa xấu hổ không khéo còn bị tập thể lớp nghi là "có vấn đề gì đây mới phải giấu giếm kỹ thế", hay bị đứa khác khích bác "chắc của nó bé quá?", thế là buộc phải... khoả thân, để chứng minh "điều không nhất thiết phải chứng minh". Một số chú mắc bệnh nghiện mượn xà-phòng Fa của bọn con gái. Tắm xong, thấy mặt mũi đứa nào đứa nấy hớn ha hớn hở như vừa bắt được vàng.

Thực ra, kinh nghiệm sống cho thấy: gặp lửa rừng đang lan đến gần bạn, bạn phải đốt ngay một đống cỏ xung quanh mình; gặp mưa lũ trong rừng sâu, phải chạy ngay lên hướng đỉnh núi, cho dù leo dốc mệt nhọc hơn là cuốc bộ xuống thung lũng; dùng nọc rắn chữa vết rắn cắn, lấy độc trị độc. Nói hơi triết lý một tí: gặp khó khăn, hãy đương đầu trực diện, nếu biết rằng không thể trốn tránh nó!

PhanHong